Month: September 2004

Broncode

Mysteries, het web leeft ervan. Stadslegendes en complottheoriën zijn onuitroeibaar, ondanks speciale ontmaskersites als Snopes en Broodjeaap.nl. Neem vlucht 77, de Boeing 757 die zich op 11 september 2001 in het Pentagon boorde. Dat was dus helemaal geen passagiersvliegtuig! ‘Bewijsmateriaal’ voor dit oude gerucht dook onlangs op in een nieuw jasje dat nog het meest wegheeft van een videoclip.

Ook de uitvinding van Jan Sloot is gefundenes Fressen voor de webgemeenschap. Het verhaal van de tv-reparateur die een techniek bedacht waarmee computerbestanden miljoenen keren konden worden verkleind, bevat alle ingrediënten voor een complottheorie: bekende personen, miljarden dollars en een mysterieuze dood. Werd Sloot vermoord? Waar is zijn vinding? En welke rol speelde Roel Pieper? De Broncode, de onlangs verschenen reconstructie van de zaak , laat genoeg vragen onbeantwoord voor het betere giswerk.

Online magazine Netkwesties gaat in op misschien wel de interessantste vraag: is een dergelijke techniek überhaupt mogelijk, of was Sloot een ordinaire charlatan? De meeste experts houden het op het laatste, zij het met een slag om de arm. Het is nu eenmaal lastig te voorspellen hoe de techniek er over vijftig jaar zal uitzien. Dat blijkt wel uit een foto uit 1954 die afgelopen week hilariteit wekte op het web. Daarop toont een wetenschapper hoe anno 2004 de computer eruit zou zien. De regelkamer van een kerncentrale is er niets bij.

UPDATE 26.09.04: Niets is wat het lijkt op het web. De foto uit 1954 van de homecomputer anno 2004 is een compilatie van het controlecentrum van een kernonderzeeër uit de jaren zestig (inderdaad!) en een computer terminal uit 1974. Met dank aan Eric Auer voor de tip.

Rathergate

Een breuklijn in de geschiedenis van de media. Zo noemen sommige commentatoren 9 september 2004, de dag dat CBS News werd ‘neergeblogd’. De dag dat Dan Rather, gevierd presentator van 60 Minutes, de volle laag kreeg van de blogosphere, de verzamelde wolk wijsheden op het wereldomspannende conglomeraat van weblogs.

Het was zo’n mooie scoop, vorige week woensdag. Rather presenteerde documenten waaruit zou blijken dat president Bush zijn snor drukte tijdens zijn toch al omstreden diensttijd. Nog mooier: van hogerhand zou druk zijn uitgeoefend om de subordinatie te verdoezelen. Prachtig nieuws, dat met graagte werd overgenomen door gerenommeerde media. Ook in Nederland.

Maar Rather maakte een fout: hij zette de stukken op het web. Binnen 24 uur meldden verscheidene weblogs onafhankelijk van elkaar dat er rare dingen aan de hand waren met de documenten. Zo nemen niet alle letters evenveel ruimte in en wordt in de tekst gebruikgemaakt van superscript. Bovendien was het gebruikte lettertype, Times New Roman, niet bepaald gangbaar in de jaren zeventig. Conclusie: de door Rather getoonde stukken zijn niet getikt op een oude ratelende typemachine, het zijn vervalsingen gemaakt met Microsoft Word.

Dat CBS de kritiek afdeed als geraaskal van mensen in pyjama’s maakte de zaak er niet beter op. Zeker niet toen de webloggers steun kregen van een keur aan experts. De afgelopen dagen beheerst Rathergate het web. Uiteindelijk ging CBS vandaag door de knieën en beloofde een onderzoek. De blogosphere kraait victorie; de weblog heeft zich bewezen als serieus nieuwsmedium. Niets nieuws voor de Nederlandse dependance van de blogosphere, waar de eerste weblog-Kamervraag onlangs al werd geclaimd door GeenStijl.

UPDATE 21.9.04: De resultaten van het onderzoek van CBS zijn inmiddels bekend. Dan Rather erkent dat hij een journalistieke inschattingsfout heeft gemaakt en maakt daarvoor zijn excuses.

RT11

Het is oorlog tussen pers en politiek. Gerard van Westerloo maakte een rondgang langs kopstukken uit beide diciplines en schetste in het glossy maandblad van NRC Handelsblad een bedroevend beeld van de verhouding tussen overheid en journalistiek. Hoofdredacteuren buitelen over elkaar in hun beklag over het groeiend leger voorlichters en spindoctors en schromen niet woorden in de mond te nemen als ‘DDR-mentaliteit’ en ‘Big Brother’. Ook aan de andere kant is het vertrouwen tot een dieptepunt gezonken. Het breken van reputaties, het kapot maken van levens, het veroorzaken van onrust en oorlog; het zijn maar enkele van de kwaliteiten die minister Donner toedicht aan ‘s lands journaille.

Misschien moet Donner te rade gaan bij Tony Blair. Ter bevordering van de kwaliteit van de pers nodigt de Britse premier iedere dag een select gezelschap van journalisten uit op de thee. Gezellig even bijpraten met de voorlichter, heel transparant. Maar het kan nog transparanter. Op DowningStreetSays, een initiatief van MySociety.org, kunnen bezoekers reageren op transcripten van deze voorlichtingsbijeenkomsten. Vanzelsprekend gebeurt dat op geheel Britse wijze.

Over humor gesproken, onze eigen eerste minister droomt van weer heel andere podia om zijn ideeën voor het voetlicht te brengen. Balkenende ziet wel wat in een amusementsprogramma over normen en waarden op televisie. Jammer dat de minister-president niet van satire houdt. Dan had hij geweten dat de Zestien Miljoen Normen en Waarden Show al maanden wordt uitgezonden door RT11. Vrijdagavond, vlak voor De Rode Loper, waarin Rob Oudkerk de kijkers rondleidt langs oude ambachten. Ook niet te missen: It’s IT, met onder leiding van Roel Pieper een discussie over Goed en Fout in de browseroorlog.

Spam

Zet zes apen achter zes typemachines, schenk ze het eeuwige leven en uiteindelijk zal een van hen Psalm 23 (‘De Heer is mijn herder’) op papier zetten. Het gedachtenexperiment waarmee de Britse bioloog Thomas Huxley in 1860 Darwins evolutieleer probeerde te verklaren, komt tot leven op internet, waar Weense kunstenaars de tikkende apen simuleren met een computerprogramma. Vooralsnog produceren de cyberchimpansees alleen maar onzin.

Ook webloggend Nederland beschikt over een tikkende-apen-machine. Het computerprogramma luistert naar de naam Braatolizer en vindt zijn oorsprong op Retecool. Het is bedoeld om websites uit de lucht te halen door automatisch en in hoog tempo bestelformulieren, gastenboeken of fora op de site van het slachtoffer vol te plempen met onzin. De webloggers zetten het middel vooral in tegen sites van spammers. Met succes.

Ondanks dit digitale massavernietigingswapen lijkt de strijd tegen spam niet gewonnen te kunnen worden. De afzenders van ongevraagde e-mail zijn gewoon te inovatief. Wie anders bedenkt er nu 62.424 alternatieve spelwijzen voor ‘Viagra’ om spamfilters om de tuin te leiden? Beter is het om spam nuttig aan te wenden, bijvoorbeeld door supergeheime mails te vermommen als irritante reclameboodschappen. Trouwens, dat irritant valt ook best mee.